Portugal

 

 

Met dank aan vakantielanden.net voor tekst en uitleg.

 

 

Miljoenen vakantievierders hebben de afgelopen dertig jaar Portugal bezocht. De meesten van hen zijn naar de Algarve gelokt door de zanderige baaien, de goed verzorgde golfbanen, vrolijk beschilderde vissersboten en het bruisende nachtleven in de drukke badplaatsen aan de zuidkust: weinigen zijn teleurgesteld. Anderen verkennen de fraaie steden Lissabon en Porto of bezoeken de swingende steden Estoril en Cascais aan de kust bij Lissabon.

 

Het ware genoegen van reizen in Portugal is dat het nog steeds een van de minst ontdekte hoeken van West-Europa is. Een gevoel van isolement doordringt nog steeds het karakter van deze natie met tien miljoen zielen in de zuidwestelijke uithoek van het continent. In tegenstelling tot de Algarve, Lissabon, Porto en een paar andere toeristische plekken krijgt noch verwacht Portugal veel bezoekers. Zodoende zijn er legio mogelijkheden voor reizigers om dicht bij dit mooie land en zijn mensen te komen.

 

 

In het groene Minho in de noordhoek is menigeen overdonderd door de plaatselijke gastvrijheid, vooral mensen die hebben gelogeerd op particuliere adressen aangesloten bij de Turismo de Habitacão.

Portugal biedt ware wildernis in de afgelegen nationale parken Peneda-Gerêz en Montesinho, de hoogste bergketen van het land. In het zuiden hoeft u maar een paar uur te rijden vanaf het zandstrand van de Algarve om de kurkbomen te zien in de Alentejo, met de verblindend witte dorpjes in Moorse stijl.

 



 

Klimaat


De Algarve verheugt zich in een mediterraan klimaattype met lange, hete zomers, milde winters en meer dan 3000 uur zon per jaar, hoewel er tussen september en mei altijd een kans op regen bestaat. In Alentejo, het achterland van de Beiras en de Alto Douro kunnen de zomers zeer heet zijn. Lente en herfst zijn koeler en de winters in de bergstreken zijn erg koud, met temperaturen onder nul en sneeuw in de Serra de Estrêla Porto en Minho kennen een gematigd klimaat, met het hele jaar lagere temperaturen en grote kans op regen tussen herfst en lente.

 

 

Cultuur


De bevolking kent zo’n tien miljoen zielen, hoewel er drie miljoen Portugezen als migranten werken in Frankrijk, Duitsland, de VS, Canada en Venezuela en elders. Ongeveer 99 procent van de Portugese bevolking is rooms-katholiek. Er zijn kleine protestantse en joodse gemeenschappen.

 

 

Taal


De landstaal is Portugees, een Latijnse taal, net als Frans, Italiaans en Spaans. Kennis van het Spaans en/of Frans maakt het Portugees makkelijk te lezen, maar het spreken is wat lastiger. Ondanks duidelijke overeenkomsten tussen de Spaanse en Portugese spelling klinken Portugese woorden heel anders dan hun ogenschijnlijke Spaanse equivalenten. Toch verstaan bijna alle Portugezen Spaans en in toeristengebieden wordt meestal Engels gesproken. Maar als u een paar woorden Portugees kent, zal dat uw reis lonender maken.

 

Portugese basiskennis met dank aan postcards from n.l

 

Ja

sim (spreek uit als "sien")
 

Nee

não (spreek uit als "nou" en dan door de neus)


Alstublieft

se faz favor (spreek uit als "sfaas fa-woor")


Dank U wel

obrigado (spreek uit als "o-bri-g(zachte g)a-doe")


Goedemorgen

bom-dia (spreek uit "bon di-a)


Goedemiddag

boa-tarde (spreek uit als "boo-aa-tard")


Goedenavond

boa-noite (spreek uit als "boo-aa-noit")


Tot ziens

adeus


Tot straks

até logo
 
Ik spreek (versta) geen Portugees

Não falo português


Spreekt u ....Frans, ....Engels, ....Duits?

Fala ...francês,... inglês, ...alemão?


Hoe noemt u dit?

Como se chama isto?


Kunt u wat langzamer spreken alstublieft?

Não se importava de falar mais devagar, por favor?


Ik begrijp het niet

Não compreendo


Mag ik .... hebben?

Pode dar-me ...?


Kunt u mij .... tonen?

Pode indicar-me ...?


Kunt u mij zeggen ....?

Pode dizar-me ...?


Kunt u mij helpen?

Pode ajudar-me, por favor?


Ik wil graag ....

Gostava....


Wij willen graag ....

Gostávamos ....


Geeft u mij ...., alstublieft

Por favor, dê-me ....


Brengt u mij ...., alstublieft

Por favor, traga-me ....

 

 

Getallen números

 

0 zero
1 um
2 dois
3 trés
4 quatro
5 cinco
6 seis
7 sete
8 oito
9 nove

10 dez
11 onze
12 doze
13 treze
14 kwarto
15 quinze
16 dezasseis
17 dezassete
18 dezoito
19 dezanove

20 vinte
21 vinte e um
22 vinte e dois
30 trinta
31 trinta e um
40 quarenta
50 cinquenta
60 sessenta
70 setenta
80 oitenta

90 noventa
100 cem
101 cento e um
200 duzentos
300 trezentos
400 quatrocentos
500 quinhentos
600 seiscentos
1000 mil
1100 mil cento

 


Eerste primeiro
Tweede segundo
Derde terceiro
Vierde quarto
Vijfde quinto
Zesde sexto
Zevende sétimo
Achtste oitavo
Negende nono
Tiende décimo
Elfde décimo primeiro
Twaalfde décimo segundo
Dertiende décimo terceiro
Veertiende décimo quarto


Vijftiende décimo quinto
Zestiende décimo sexto
Zeventiende décimo sétimo
Twintigste vigésimo
Eenentwintigste vigésimo primeiro
Tweeentwintigste vigésimo segundo
Dertigste trigésimo
Veertigste quadragésimo
Vijftigste quinquagésimo
Zestigste sexagésimo
Zeventigste septuagésimo
Tachtigste octogésimo
Negentigste nonagésimo
Honderste centésimo

 


 

 

Eten


Er zijn veel regionale variaties en specialiteiten. Er is echter één gerecht dat de nationale schotel vormt: bacalhau, gedroogde, gezouten kabeljauw. Er zijn veel manieren om deze vis te bereiden, zoals Gomes de Sá (in laagjes met schijfjes aardappel, uien, olijven en gekookt ei), en conde de guarda (gepureerd met aardappelen en kool).

 

Veel Portugese maaltijden beginnen met een kom dampende soep. Kijk uit naar caldo verde, met fijngesneden kool en knoflookworst. Vis en fruits de mer zijn ook geliefd en ruim verkrijgbaar, met name in kustplaatsen. Gerechten als camarôes (garnalen), gam-bas (steurgarnalen), sapateiro (grote, harige krab) en lagosta (kreeft), gevangen in de koude, diepe Atlantische Oceaan, zijn heerlijk, maar erg duur. Tot de beste verse vis behoort espada (kousebandvis), carapau (blauwvintonijn), linguado (tong) en natuurlijk de alomtegenwoordige sardinhas (sardines). Pescada (heek) kan ook lekker zijn, maar let op dat de vis fresca (vers) is en niet congelada (bevroren).

 

De vleesschotels in Portugal kunnen worden opgediend als casserole of gegrild en kunnen bestaan uit bife (biefstuk), porco (varkensvlees), frango (kip) of cabrito (lam). In het noorden wordt vaak stoofpot gemaakt in een aardewerken pot, een pucara. Frango na pucara is bijvoorbeeld een stoofschotel met kip. In het zuiden, vooral in de Alentejo, ziet men vaak de metalen cataplana die als een oester sluit en waarin alles wat de kok erin heeft gedaan pruttelt. Soms worden vlees en vis in hetzelfde gerecht verwerkt, zoals in cataplana alentejana met schelpdieren en varkensvlees. Dit is een bijzonder lekkere combinatie.

 

 

Drinken


Port is het beroemdste vloeibare exportproduct van Portugal. In Vila Nova de Gaia, tegenover Porto, kunt u gratis port proeven in de vele expediteurshuizen. Over het algemeen steken Portugese tafelwijnen het eten naar de kroon: ze zijn goed, eerlijk, karaktervol en vrij van te veel subtiliteit of finesse. Internationaal is Mateus Rosé de bekendste Portugese wijn. Deze werd in de jaren ‘50 uitgevonden voor de exportmarkt.
 

Onder de lichte wijnen is de droge, licht tintelende vinho verde een favoriet in het hele land. Deze wijn gaat zeer goed samen met vis en fruits de mer. Andere goede witte wijnen zijn soorten van Dão en Serradayres. In de Algarve zijn de goedkope plaatselijke wijnen van Lagoa goed, maar men vindt ze niet vaak buiten die streek. Volle rode wijnen van Dão en Bairrada in de Beiras zijn overal in het land te koop en passen goed bij de voedzame kost. Een paar apartere rode wijnen om naar uit te kijken zijn Tinto da Anfora en de uitstekende, maar dure Quinta da Bacaloa, gemaakt van Franse Cabernet Sauvignon-druiven.

 

 

 

Restaurants


In bepaalde toeristengebieden eist de wet dat restaurants een menu turistica van drie gangen bieden, inclusief drank en koffie, tegen een vastgestelde prijs. Deze kunnen goed zijn (vooral al als u de Portugezen ze ziet bestellen), maar veel etablissementen hebben een vast menu met groentesoep, gegrilde heek en ijs toe.

 

 

Openbaar vervoer


Staatsbedrijf Rodoviária Nacional (RN) bestrijkt het grootste deel van het land, maar veel uitgebreider dan het spoorwegennet. Lange-afstandbussen (RH Expressos) zijn meestal gerieflijk. Er zijn ook diverse privé-bedrijven met uitgebreide diensten. De nationale spoorwegen, Caminhos de Ferre Portugueses (CP) kent drie soorten diensten: Regional (stopt op de meeste stations); Intercidade (stopt alleen in een paar grote steden) en Rapido (exprestrein tussen Lissabon en Porto). De prijzen zijn redelijk; er zijn veel kortingsmogelijkheden.

 

 

 

Plaatselijk transport


In de grote steden bestaat een compleet openbaar vervoerssysteem. In Lissabon is dat het staatsbedrijf Carris, met bussen, metro (Metro-politano), ouderwetse elektrische trams (eléctricos) en kabelbanen en liften (beide elevadores genoemd).

De taxi’s zijn crèmekleurig en voordelig naar West-Europese maatstaven. In steden worden meters gebruikt; kijk of die ook aanstaan. Buiten de stad wordt de prijs per kilometer berekend. Tussen 22.00 en 6.00 uur stijgt de prijs met 20 procent.

 

 

Bootdiensten


Vanuit Lissabon steken veerboten elke 10 of 15 minuten Rio Tejo over naar voorstad Cacilhas vanaf terminal Fluvial naast Praça do Comércio of Cais de Sodré (24 uurs-dienst); de reis duurt 15 minuten. Vanaf Setúbal steekt een 24 uurs-dienst over naar de Tróia Peninsula, zeker elk uur; de reis duurt 20 minuten.

 

 

 

Luchthavens


Portugal heeft drie internationale vliegvelden; Lissabon, Porto en Faro. Lijn- en chartervluchten vanuit heel Europa komen dagelijks op alle drie de luchthavens aan.

 

 

Binnenlandse vluchten


TAP Air Portugal en Portugália verbinden Lissabon, Porto en Faro. Portugália onderhoudt een Ponte Areo (Luchtbrug) pendeldienst tussen Lissabon en Porto/Faro; vooraf boeken is niet nodig. Ook chartervluchten zijn beschikbaar.

 

 

 

Praktische zaken

 

 

Douane en grensformaliteiten


Nederlanders moeten een toeristenkaart of paspoort bezitten om Portugal te betreden. Een geldige ziektekostenverzekering is ook vereist.

 

 

Gezondheid


Staatsburgers uit de EU en bepaalde andere landen krijgen gratis medische noodhulp in Portugal met de relevante documentatie, hoewel een eigen medische verzekering aanbevolen blijft en voor alle andere bezoekers noodzakelijk is.
 

Tandheelkundige behandeling voor staatsburgers uit de EU is zeer beperkt onder de staatsregeling. U moet waarschijnlijk betalen, en de kosten zijn niet te verhalen. Een persoonlijke medische verzekering dekt deze kosten wel.


Voorgeschreven en niet voorgeschreven medicijnen zijn te verkrijgen bij apotheken (fármacias), die te herkennen zijn aan een groen kruis. Drogisten, die zijn opgeleid voor basale gezondheidszorg, kunnen middelen voorschrijven voor kleine kwalen.


Kraanwater is over het algemeen veilig, maar niet erg lekker. Overal, vooral buiten de steden, is het aangeraden om flessenwater te drinken (água mineral), ofwel sem gás (zonder koolzuur) of com gás (met koolzuur).

 

 

Geldzaken


De Portugese munt is de euro.

 

 

 

Tijdsverschil


De Portugese tijd is dezelfde als de Greenwich-tijd. In de lente worden de klokken een uur vooruit gezet, en in de herfst weer een uur terug. Het vasteland van Europa loopt altijd een uur voor.

 

 

 

 

Het vasteland bestaat uit de westrand van het Spaanse tafelland, dat gebied gaat in Portugal naar het westen toe in brede kustvlakten over. Hierdoor heeft het land een opvallend gevarieerd landschap, dat sterk afwijkt van Spanje, de rivier de Taag (Tejo) vormt de belangrijke scheidslijn in het landschap. Ongeveer de helft van het gebied ten noorden van de Taag ligt boven de 400 m.

 

Het land ten zuiden van de rivier bereikt op slechts zeer weinig plaatsen die hoogte. Het noorden is heuvelachtig en bergachtig en ligt gemiddeld op 500-800 m hoogte. De hoogste toppen komen voor in de centrale Serra da Estrela, een van noordoost naar zuidwest lopende bergketen die tot een hoogte van bijna 2000m reikt en uitloopt tot bij de monding van de Taag. De vallei van de Taag is een vlak gebied. De 800km lange kustlijn is voor het grootste deel vlak en zanderig en vaak omzoomd met duinen die lagunes omsluiten. In de buurt van Lissabon met bij Cabo de Roca het meest westelijke punt van Europa en bij Cabo de São Vicente bevinden zich rotsachtige stukken.

 

De grootste rivieren de Minho, de Douro, de Taag en de Guadiana vinden hun oorsprong in Spanje. De Mondego en de Sado zijn de voornaamste rivieren die geheel binnen de landsgrenzen stromen.

 

 

Temperatuur

 

Ondanks de invloeden van de betrekkelijk koude Atlantische Oceaan is het overheersende klimaattype mediterraan. Tegenover koele, regenachtige winters staan hete, droge zomers, met een duidelijk verschil tussen het noorden en het zuiden. In het noorden, waar de naar de wind gekeerde berghellingen jaarlijks 2540 mm regen ontvangen, heerst een duidelijk regenschaduweffect. In geheel Portugal ten zuiden van de Taag valt minder dan 813 mm, en in het oosten van Algarve minder dan 406 mm. De winden zijn over het algemeen westelijk en langs de kust van de noordelijke provincie Minho komt vaak zeemist voor. De tegenstelling in temperatuur tussen de kust en het binnenland is groot. Langs de kust liggen de wintertemperaturen tussen 10 en 12 °C (in het zuiden hoger) en in het binnenland tussen 4 en 7 °C. Aan de kust bedragen de zomertemperaturen gemiddeld 20-24 °C en in het noordelijke binnenland 18 °C. De warmste maand is augustus in het binnenland kunnen de temperaturen dan oplopen tot boven de 40 graden.

 

 

Voor iedereen is er wat te doen 's avonds in Portugal. Fadoliefhebbers kunnen beter een restaurant kiezen waar fado gezongen wordt, daar de meeste gelegenheden een toegangsprijs (soort verplichte consumptie) vragen. Voor bars en disco's begint de avond pas veel later. De meeste disco's hebben rond 3 uur 's nachts nog een enorme rij voor de deur en sommigen gaan tot 's ochtends gewoon verder. Handig, want dan rijdt het openbaar vervoer weer! De vermelde sluitingstijden moet je dan ook met een korreltje zout nemen.

Waar moet je zijn? Over het algemeen, voor fado en bars is Bairro Alto een goede keus. 'Habitués' gaan naar Alfama. Trendy zijn de bars en disco's van Alcântara, de Av. 24 de Julho en niet te vergeten de Doca de St.Amaro. De docas, letterlijk havengebouwen zijn een gezamenlijk initiatief van de gemeente en de horeca om de overlast te verplaatsen naar een verder niet bevolkt gedeelte van de stad. Met zijn terrasjes aan de rivier is het, al is het alleen voor een avondwandeling, de moeite waard. Wij hebben ook verder in de adressenlijsten geen gelegenheden opgenomen aan de docas. Ga er zelf heen en beslis ter plekke!

 


 

Tijd tempo


Hoe laat is het?

Que horas são?
 

 

 

uma hora

 

 

cinco para as duas

Klokje

uma e cinco

dez para as duas

uma e dez

um quarto para as duas

uma e um quarto

vinte para as duas

uma e vinte

vinte e cinco para as duas

uma e vinte cinco

 

 

uma e meia

 

 


Geef aan dat het 's morgens, 's middags of 's avonds is, dus:
 
8 uur 's morgens

oito da manhã
 

3 uur 's middags

trés da tarde


8 uur 's avonds

oito da noite
 
12 uur 's middags

meio-dia


12 uur 's nachts

meia-noite
 
Vandaag

hoje


Vanmorgen

esta manhã


Vanmiddag

esta tarde


Vanavond

esta noite


Gisteren

ontem,

 

 ...ochtend

... de manhã

 

...middag

...de tarde

 

...avond ...

á noite


Eergisteren

anteontem


Morgen

amanhã,

 

...ochtend

... de manhã,

 

...middag ...

de tarde,

 

...avond

... à noite


Deze week

esta semana


Deze maand

este mês


Dit jaar

este ano


Vorige week

a semana passada


Vorige maand

o mês passado


Vorig jaar

o ano passado


Volgende week

a semana que vem


Volgende maand

o mês que vem


Volgend jaar

o ano que vem

 

 

Dagen van de week dias da semana

Zondag domingo
Maandag segunda-feira
Dinsdag terça-feira
Woensdag quarta-feira
Donderdag quinta-feira
Vrijdag sexta-feira
Zaterdag sábado

 


Maanden meses

Januari janeiro
Februari fevereiro
Maart março
April abril
Mei maio
Juni junho
Juli julho
Augustus agosto
September setembro
Oktober outubro
November novembro
December dezembro

 

 

Portugese recepten

Met dank aan Floor van der Windt

 

 

Amandelpudding

Nodig voor 6 personen:
500 g suiker - 250 g gestampte amandelen - 15 eidooiers

Maak een dikke siroop. Doe de suiker in een pan, giet er 5 dl water bij en breng langzaam aan de kook. Voeg de amandelen toe, zet het vuur laag en laat nog 10 minuten koken onder voortdurend roeren. Haal de pan van het vuur en laat de siroop afkoelen. Verwarm de oven voor op 160 °C.
Voeg de eidooiers toe aan de siroop onder voortdurend roeren, tot een gladde crème ontstaat. Laat het gerecht in de oven au bain marie in ca. 30 minuten gaar worden, zonder het water van de bain marie te laten koken. Controleer de gaarheid van het gerecht met een breinaald: de punt van de breinaald, in het midden van een pudding gestoken, moet schoon en droog blijven. Laat afkoelen alvorens te serveren.


 

Amandeltaart

 

 

Nodig:
200 g bladerdeeg, diepgevroren - 125 g amandelspijs, kant-en-klaar - 2 theelepels geraspte sinaasappelschil - 1 theelepel citroen- of limoensap - 1 ei, losgeklopt - 1 1/2 eetlepel bloem - poedersuiker

Laat het bladerdeeg ontdooien volgens de aanwijzingen op de verpakking. Verwarm de oven voor tot 220 °C. Vermeng amandelspijs met sinaasappelschil, citroen- of limoensap, 1 eetlepel losgeklopt ei en 1 eetlepel water. Verdeel het deeg in 2 porties. Rol elke portie op een met bloem bestoven werkvlak uit tot een ronde lap met een dikte van 3-4 mm.
Beboter een bakplaat en strijk er daarna met een kwastje water over. Leg een deegplak op de bakplaat. Strijk de amandelspijs erover uit en wel zo, dat de rand van het deeg (ca. 1 cm) onbedekt blijft. Maak de onbedekte deegrand nat met een kwastje met water. Leg de tweede deegplak erop en druk de randen stevig, met een vork, aan. Prik enkele gaatjes in de deeglap. Bestrijk het deeg met de rest van het ei. Plaats de bakplaat iets onder het midden in de voorverwarmde oven. Reken op een baktijd van 22-25 minuten. Bestrooi de taart 5 minuten voor het einde van de aangegeven tijd met een dikke laag poedersuiker.
De taart kan zowel warm, lauwwarm als koud worden opgediend.

 


Bevroren portcrème met meloen

 

 

 

Nodig voor 4 personen:
voor de portcrème: 4 eidooiers - 50 g suiker - 7 cl rode port - 7 cl slagroom


voor de meloenbolletjes: 1 honingmeloen (ca. 800 g) - 6 cl rode port - 3 cl limoensap - 60 g suiker
bovendien: 50 g (kant-en-klare)chocoladerolletjes - poedersuiker om te bestrooien - pitjes van 1 granaatappel - een paar blaadjes kruizemunt voor de garnering

Roer voor de portcrème de eidooiers met de suiker tot een romige massa. Zet de kom boven een warm waterbad, voeg de port toe en klop de massa dan met een garde schuimig tot het in volume verdubbeld is. Neem de kom van het waterbad, zet hem in een bak met ijswater en blijf kloppen tot de crème afgekoeld is. Klop de slagroom stijf en spatel hem dan door de portcrème. Doe de crème over in vormpjes van 1 1/2 dl inhoud en zet ze in de diepvries.
Halveer de meloen en schep er met een lepel de pitjes uit. Steek er met een meloenboortje bolletjes uit. Schep de rest van het vruchtvlees met een lepel uit de schil en pureer het in een blender met de port, het limoensap en de suiker. Schenk de saus door een fijne zeef en zet koud weg.
Neem de vormpjes met de bevroren portcrème uit de diepvries, dompel de bakjes even in heet water en stort de inhoud dan op goed gekoelde bordjes. Schik er de chocoladerolletjes op en zeef er de poedersuiker over. Schep er de meloenbolletjes met de granaatappelpitjes naast, druppel er de gepureerde saus over en garneer met de blaadjes kruizemunt.

 


Biefstuk met crèmesaus

 

   

 

Nodig voor 2 personen:
2 biefstukken, 150-200 g per stuk - 3 eetlepels boter - 1 dl melk - 1 theelepel maïzena - zout en versgemalen peper - 1 theelepel mosterd - sap van 1/2 citroen

Los de maïzena op in de melk. Verhit de boter in een koekenpan en braad op hoog vuur de biefstukken aan beide kanten dicht en lichtbruin. Strooi er zout en versgemalen peper naar smaak over en voeg het maïzena-melkmengsel toe aan de braadboter. Houd de biefstukken een beetje aan de kant om warm te blijven en voeg mosterd en citroensap in een dun straaltje aan het vocht toe. Zie toe dat de saus naar smaak indikt, wees er zeker van dat de kleur die van koffie benadert.
Serveer de biefstuk op een voorverwarmd bord en lepel de saus erover. Salade en luciferfrietjes zijn er lekker bij.

 


Bifana (broodje warm vlees)

 

   

 

Nodig voor 4-6 personen:
4-6 kleine broodjes (voorgebakken per 6, supermarkt) - 450 g varkensvlees (hamlappen o.i.d.) - 200 ml olijfolie - peper - rozemarijn - 1 teentje knoflook - zeezout - piripiripoeder (of tabasco) - dragonmosterd

Maak van de olijfolie met rozemarijn, knoflook, peper, en wat zeezout met de staafmixer een kruidenolie om het vlees te marineren. Snijd dunne plakken van het varkensvlees, dek af met vershoudfolie en hamer de plakken dun met de vleeshamer. Strijk de plakken aan een kant in met de olie om te marineren.
Verwarm de grill voor op de hoogste stand. Bak de broodjes in de oven af volgens de aanwijzingen op de verpakking. Snijd ze horizontaal in en klap ze open.
Grill de dunne plakken vlees en bestrijk de ongemarineerde kant tijdens het grillen met een klein beetje olie. Leg de plakken op de broodjes. Smeer vervolgens de dragonmosterd en het piripiripoeder naar smaak op het vlees.

Opmerking: de dragonmosterd die hier kant-en-klaar wordt verkocht, is meestal erg heet; pas daarmee op! De mosterd die in Portugal wordt gebruikt, is over het algemeen vrij zacht.
Als u wat dragon aan uw favoriete mosterd toevoegt en die een paar dagen laat staan, hebt u ook een aardig resultaat. Voeg zo nodig een snuif suiker toe om wat van de scherpte van de mosterd weg te halen.

Tip: piripiri is een scherp rood pepertje dat wordt gedroogd en vervolgens gemalen en als piripiripoeder wordt verkocht (in de grotere supermarkten en speciaal zaken). Een goede vervanger voor dit scherpe poeder is cayennepeper.

Tussen haakjes: het piripiripoeder in dit recept is strikt naar eigen smaak. Deze kleine rode duiveltjes, naar Portugal gebracht vanuit de vroegere Portugese kolonie Angola en heel veel in de keuken van de Algarve gebruikt, zijn verschrikkelijk scherp (heet). Maar zij worden meestal met verstand gebruikt, meer om geur en smaak te geven, dan om je hoofd te laten ontploffen!!!

 


Gevulde kalkoen

 

    

 

Voor 6 personen:
1 babykalkoen (2 1/2-3 kg) - 1 kg grof zeezout - 2 citroenen - 100 g boter

vulling: 250 g oud witbrood - 3 eieren - 100 g bacon - 1 eetlepel boter - peper en zout

rijst: 500 g rijst - lever, vleugels en nek van de kalkoen - 1 ui - 3 eetlepels olijfolie - peper en zout

Vraag de poelier ook om de lever, nek en vleugels van de kalkoen. Leg de kalkoen in een grote pan en giet er koud water overheen met 3 eetlepels zout en schijfjes citroen. Laat hem zo een nachtje staan. Wrijf dan de kalkoen goed droog en wrijf hem daarna in met grof zeezout.
Breek intussen het brood in kleine stukjes in een kom en roer de eieren een voor een los met het brood. Snijd de bacon in smalle reepjes en doe ze bij het brood. Roer er ook de boter door. Snijd de borst van de kalkoen open en stop de vulling erin. Naai dan de borst weer dicht. Braad de kalkoen, overgoten met de gesmolten boter, in de braadslee in de op 225 °C voorverwarmde oven in 2 1/2-3 uur gaar. Draai de oventemperatuur na een half uur terug naar 175 °C en bedruip de kalkoen regelmatig.
Trek een bouillon van de lever, vleugels en nek in 1 liter water. Hak de ui in stukjes en fruit hem in de olijfolie in een diepe braadpan even aan. Doe ook de rijst erbij. Laat de rijst glazig worden. Schenk de gezeefde bouillon bij de rijst en laat de rijst op een klein vuur gaar worden.
Serveer de rijst bij de gebraden kalkoen. Lekker met een groene salade.

Opmerking: in het oorspronkelijke recept worden rijst en kalkoen samen in een (houtgestookte) oven gegaard. Over de schaal van het rijst-bouillonmengsel wordt een rooster gelegd waarop de kalkoen wordt geplaatst. Zo druppelen de vleessappen van de kalkoen in de rijst en vermengen geuren en smaken zich optimaal. De meeste moderne ovens zijn daarvoor echter te klein.


Groene soep met chorizo (Caldo verde)

 

          

 

Voor 4 personen:
500 g aardappelen - 1 kleine chorizo - 1 flink teentje knoflook - 1 1/2 liter groentebouillon (van tablet mag) - peper en zout - 4 eetlepels olijfolie extra vergine - 1 kg groene kool, in reepjes gesneden

Schil de aardappelen en kook ze in de groentebouillon gaar samen met de worst, de knoflook en een snufje zout. Neem de gare aardappelen uit de pan en prak ze fijn met een vork. Neem ook de worst uit de pan en snijd deze in dikke stukken. Doe de aardappelen en worst terug in de pan; voeg de reepjes kool toe en de helft van de olijfolie en laat alles zachtjes stoven tot de kool gaar is. Maak de soep op smaak af met peper en zout. Voeg tenslotte de rest van de olijfolie toe.
Serveer er maïsbrood en zwarte olijven bij.

 


Hartig brood (bola de carne)

 

    

 

1 1/2 pak witbroodmix (= 750 g) - 175 g zachte boter - 6 eieren, gesplitst - 1/2 theelepel olijfolie - 250 g bloem, gezeefd - 1 theelepel gedroogde gist - 300 g Ardenner ham, in reepjes
verder: broodblik, inhoud 2 1/2 liter

Van broodmix, 50 g boter en 4 1/2 dl water deeg bereiden volgens gebruiksaanwijzing. Eidooiers mengen met olie en 125 g boter. Bloem, gist en brooddeeg erdoor mengen. Eiwitten stijfkloppen. Door deegmengsel spatelen en in ca. 15 minuten tot samenhangend deeg kneden. Afdekken met plasticfolie en op warme plaats ca. 15 minuten laten rijzen. Oven voorverwarmen op 175° C. 1/4 deel van deeg in vorm doen. Bedekken met 1/3 deel van ham. Handelingen herhalen en eindigen met 1/4 deel van deeg.
Brood in midden van oven ca. 1 uur bakken. In vorm laten afkoelen.

 


Kaneelpudding

 

     

 

Voor 2 personen:
1/4 liter melk - 1 pijpje kaneel, ca. 5 cm - 1 stukje citroenschil, ca. 2 bij 2 cm - 1 mespuntje zout - 40 g bloem - 3 eieren, gesplitst - 125 g suiker - 1 1/2 theelepel kaneel

Breng de melk aan de kook en laat het kaneelpijpje en het stukje citroenschil er 10 minuten in trekken. Zeef de melk en laat het koud worden. Voeg het zout toe en verwijder het pijpje en het schilletje. Zeef de bloem in een kom en voeg, onder voortdurend roeren en kloppen, de afgekoelde melk toe. Wanneer het mengsel niet geheel klontvrij blijft, dient u het te zeven.
Klop in een tweede kom eidooiers en 100 g suiker tot een bijna witte schuimige massa is verkregen. Voeg er vervolgens, onder voortdurend roeren en kloppen, het melkmengsel bij. Doe alles over in een pan met dikke bodem en breng alles tot dicht bij het kookpunt. Het mengsel mag beslist niet aan de kook komen. Blijf roeren, tot een vrij dikke gebonden vla is verkregen. Neem de pan van het vuur en laat de vla, onder regelmatig omroeren, afkoelen.
Klop de eiwitten stijf. Spatel ze heel luchtig door de afgekoelde vla. Beboter een ovenvaste schaal. Doe de massa erin over en strijk het oppervlak glad af. Strooi er een mengsel van 25 g suiker en het kaneel erover.
Plaats de schaal in het midden van de reeds tot 225 °C voorverwarmde oven. Reken op een oventijd van 15-20 minuten. Dien het gerecht daarna zo warm mogelijk op.

 


Kip in het potje

 

 

Voor 4 personen:
75 g boter - 1 maïskip van ca. 1 kg - 150 g rauwe ham, in reepjes - 3 vleestomaten, ontveld, in parten - 12 kleine sjalotjes - 1 laurierblaadje - 2 teentjes knoflook, geperst - 2 eetlepels mosterd - 1 dl witte wijn - 3/4 dl port - peper en zout
extra: römertopf

Römertopf 30 minuten onderdompelen in koud water, drogen en invetten met boter.
Kip in 6-8 stukken snijden. Kip met ham, tomaat, sjalotjes en laurier in de schaal leggen.
Rest van de boter smelten. Knoflook, mosterd, wijn, port, zout en peper erdoor roeren. Over kip schenken. Römertopf zonder deksel in koude oven zetten. Oven instellen op 225 °C. Kip 1 uur en 15 minuten raden.
Serveer met in schil gebakken aardappelen.

 


Kip met tomaten-sherrysaus

 

 

Voor 8 personen:
3 kippen - zout en peper - 150 g boter - 1 grote ui - 1 teentje knoflook - 2 eetlepels bloem - 500 g hele tomaten uit blik - 60 ml sherry - 1 theelepel fijngestampt rood pepertje

Snijd de kippen in kleine stukken. Snipper de ui. Hak de knoflook fijn. Snijd de tomaten klein.
Kruid de stukken kip met zout en peper en braad die in een grote braadpan in de hete boter rondom bruin. Haal ze dan uit de pan. Voeg de ui en de knoflook aan de achtergebleven bakboter toe. Bak alles tot de uien zacht zijn. Roer er dan de bloem door. Voeg daarna de tomaten, de sherry, 1 eetlepel zout en de theelepel gestampt rood pepertje toe. Breng alles aan de kook en laat het geheel, afgedekt, ongeveer 45 minuten sudderen; voeg de laatste 20 minuten de stukken kip toe.
Serveer met aardappelpuree.

 


Kip «piripiri» met rijst en champignons

 

   

 

Nodig voor 4 personen:
2 kleine verse braadkuikens (elk ca. 800 g) - zout - 1 theelepel piripiripoeder - 75 g boter - 1 teentje knoflook

Snijd de kippen doormidden. Sla de halve kippen wat platter en bestrooi ze met zout. Doe de piripiripoeder in een kommetje. Smelt de boter en giet deze erbij. Knijp het teentje knoflook erboven uit. Bestrijk de halve kippen aan beide kanten met dit mengsel. Leg de stukken kip op een grillrooster met lekbak eronder en grill ze, onder af en toe keren en bestrijken met boter, in ca. 35 minuten gaar en bruin.
Serveer dit gerecht met rijst en champignons, waarvan hieronder het recept volgt:

Tip: piripiri is een scherp rood pepertje dat wordt gedroogd en vervolgens gemalen en als piripiripoeder wordt verkocht (in de grotere supermarkten en speciaalzaken). Een goede vervanger voor dit scherpe poeder is cayennepeper.

rijst met champignons 300 g snelkookrijst - 250 g kleine champignons - 1 grote ui - 2 teentjes knoflook - 5 eetlepels olijfolie - 1 dl bouillon (van tablet mag) - 4 eetlepels tomatenpuree - 1 eetlepel fijngehakte peterselie - verse kervel

Kook de rijst volgens de aanwijzingen op de verpakking. Borstel de champignons schoon; snijd een stukje van de steeltjes af. Snijd de grotere champignons middendoor. Pel ui en knoflook; snijd de ui in ringen, de teentjes knoflook in plakjes. Verhit de olie in een grote pan met dikke bodem en bak ui en knoflook in 5 minuten goudgeel en zacht. Voeg de champignons toe en smoor ze ca. 3 minuten onder af en toe omscheppen. Voeg de bouillon en tomatenpuree toe en roer voorzichtig om. Meng de rijst door de champignonmassa en doe het geheel over in een voorverwarmde schaal. Bestrooi met de peterselie en de verse kervel.

 


Piripiri (hete saus)

 

 

Nodig:
225 ml olijfolie - 225 ml whisky -1 handvol goed hete, gedroogde pepers

Meng de ingrediënten, en laat dit gedurende een maand of twee staan.
Gebruik de saus met mate op zo'n beetje ieder gerecht.

 


Schelpdieren in Algarve-stijl

 

  


(amêijoas na cataplana)

Amêijoas in Algarve-stijl worden gekookt in een zgn. cataplana, een gewelfd gevormde, oorspronkelijk koperen snelkookpan. Als deze attractieve pan aan tafel geopend wordt, zijn de aroma's die vrijkomen van de gerookte ham, zeeverse schelpdieren, tomaten, paprika, piripiri en koriander, een verademing: de ware smaak van de Algarve. En de sappen worden verslonden met heerlijk brood, gemaakt van zuurdeeg. Het hele feestmaal wordt weggespoeld met een kruidige vinho verde als Quinta da Avelada, die u zó met grote teugen opdrinkt!
Tussen haakjes: de piripiripepers in dit recept zijn strikt naar eigen keuze. Deze kleine rode duiveltjes, naar Portugal gebracht vanuit de vroegere Portugese kolonie Angola en heel veel in de keuken van de Algarve gebruikt, zijn verschrikkelijk scherp (heet). Maar zij worden meestal met verstand gebruikt, meer om geur en smaak te geven, dan om je hoofd te laten ontploffen!!!

 

Voor 4 personen:
1 1/2 kg schelpdieren (mosselen, kokkels en/ of venusschelpen) - 3 eetlepels extra virgine olijfolie - 1 grote ui, gepeld en in ringen gesneden - 4 teentjes knoflook, gepeld en in plakjes gesneden - 4 dikke plakken gerookte luchtgedroogde presunto (ham), in blokjes gesneden (eventueel te vervangen door bacon of andere gerookte ham) - 1 chorizo, in dobbelsteentjes - ca. 1 1/4 dl droge witte wijn - 5 verse tomaten - 1 groene paprika, ontzaad en in reepjes gesneden - 1-2 piripiripepers (of naar eigen smaak - u bent gewaarschuwd!), ontzaad en in reepjes gesneden - handvol grofgehakte cilantro (koriander) - zout en zwarte peper

 

Was de schelpdieren zorgvuldig onder koud stromend water; zet ze daarna in de week in lichtgezouten water, zodat ze zich vol kunnen zuigen. Ververs het lichtgezouten water enige malen. Gooi de exemplaren weg die open zijn en die, welke zich niet sluiten als u er met een mes een tik op geeft. Verhit de olijfolie in een cataplana of in een stoof- of braadpan met dikke bodem. Fruit de ui en knoflook op een zacht vuur tot ze zacht en goudbruin zijn. Voeg de ham en chorizo toe en bak ze rondom bruin. Voeg de witte wijn toe, daarna de tomaten, paprika en piripiri, en de koriander. Breng het geheel aan de kook en laat het vocht iets inkoken. Breng het op smaak met zout en zwarte peper. Voeg dan de schelpdieren toe.
Sluit, als u een cataplana gebruikt, die luchtdicht af. Gebruikt u een stoof- of braadpan, leg er dan een deksel op. Laat flink doorkoken gedurende 5-10 minuten of tot de schelpdieren alle geopend zijn. Zet de cataplana of andere pan op tafel en serveer direct.

 

Wijnsuggestie: serveer met een goede, droge vinho verde, zoals Quinta da Aveleda, Casal, of een zgn. mono-variéteit, zoals de bijzondere (én dure) Alvarinho of wijnen van de minder bekende, eenvoudige (maar toch lekkere) druiven als Loureiro of Trajedura.

 


Visschotel, (Caldeirada)

 

 

Nodig voor 4 personen:
1 kg verschillende vissoorten (eventueel kabeljauw) - 500 g aardappelen - 500 g tomaten - 500 g uien - 2 dl olijfolie - 2 dl witte wijn - 1-2 zeer fijngesneden teentjes knoflook - 1 eetlepel fijngesneden peterselie - zout en peper naar smaak - Snijd de vis in dikke stukken. Snijd de aardappelen in niet te dunne - schijven en de uien en tomaten in dunne plakjes. Giet in een grote stoofpan 2-3 eetlepels olie. Leg er achtereenvolgens in: een laag uien, aardappelen. vis en tomaten. Giet over dit geheel nog 3-4 eetlepels olie vermengd met de knoflook en de fijngesneden peterselie. Herhaal eventueel de eerste handeling met: een laagje uien, enz. Strooi er wel wat zout en peper op. Giet er als laatste de wijn overheen. Zet een deksel op de pan en laat het geheel op een zacht vuur gaar stoven. Dien het gerecht in de pan op, dan blijven de stukken vis gaaf!